مقدمه
   كارشناسان و محققان بازار فلزات اغلب با حجم فراواني از اخبار و رويدادهاي مؤثر بر روند قيمت‌ها مواجه هستند. اين تنوع بالاي عوامل تاثيرگذار گاهي مي‌تواند منجر به كم رنگ شدن اهميت برخي از آنها در چگونگي روند نوسانات شود در حالي كه علاوه بر دو پارامتر عرضه و تقاضا، بسياري از روي دادهاي صنعتي، اقتصادي، سياسي و حتي اجتماعي منجر به نوسان قيمت فلزات به‌خصوص فلز مس كه آن را با عنوان «شاخص اقتصاد» مي‌شناسند تاثير گذارد، اگرچه بيشتر اين موارد خود به‌طور مستقيم يا غيرمستقيم مي‌تواند منجر به تغيير عرضه يا تقاضا شود. گاهي مواقع بازار حتي نسبت به بالانس عرضه و تقاضا بي‌تفاوت بوده و با جو عمومي سرمايه‌گذاران اميدوار به بهبود آتي اقتصاد يا نااميد از آن حركت مي‌كند. از مهمترين عوامل موثر بر قيمت فلزات به‌خصوص مس تغييرات ارزش دلار (از آنجا كه بيشتر فلزات در بورس‌هاي اصلي با دلار مبادله مي‌شود افت ارزش دلار توان خريد ديگر كشورهاي با ارز متفاوت را افزايش داده و در نتيجه تقاضاي فلزات را بالا مي‌برد)، آمار كلان اقتصادي كشورهاي داراي رشد اقتصادي برتر در جهان (آمار بيكاري، توليد صنعتي، آمار فروش ملك و ...)، پيش‌بيني‌هاي بانك‌هاي معتبر از قيمت‌ها، اظهارات شركت‌هاي برتر توليدكننده در مورد بازار آتي، ادغامات (با ادغام شركت‌ها دسترسي عمومي به ذخاير و در نتيجه عرضه محدود خواهد شد) و بسياري از عوامل ديگر مي‌باشد كه در گزارش حاضر مهمترين آنها در طي سال گذشته ميلادي به همراه نمودار تغييرات قيمت‌ها (در بازه‌هاي افزايش يا كاهش قيمت) استخراج و ارائه شده است. در سال 2009 روند قيمت مس صعودي بوده و 160 درصد رشد داشته كه دلايل اصلي آن ذخيره‌سازي فلزات ارزان‌تر توسط چين با خريد خارجي به دليل قيمت كمتر فلزات در بورس لندن نسبت به بورس شانگهاي (آربيتراژ) و روند نزولي ارزش دلار به همراه بهبود شاخص‌هاي اقتصادي كشورهاي چين، آمريكا، ژاپن و كشورهاي برتر اروپايي بوده است.
  
  
   سه ماهه اول 2009
  
   1ـ (31 دسامبر تا 7 ژانويه افزايش) تضعيف دلار، بهبود بازار سهام و اميدواري سرمايه‌گذاران به سال جديد، اخبار خريد داخلي كاتد توسط شركت Yunnan چين، افزايش شديد پريميوم كاتد نقدي چين تا 150 دلار به علت آربيتراژ (اختلاف قيمت) بورس‌هاي لندن و شانگهاي و به صرفه شدن واردات، توقف توليد در معدن Earnest Henry استراليا متعلق به شركت Xstrata به علت باران شديد، افت 270 درصدي سالانه توليد مس اندونزي تا 581 هزار تن به علت رانش زمين در معدن PT- Freeport.
  
   2ـ (8 تا 13 ژانويه كاهش) تقويت دلار، رشد موجودي‌هاي بورس لندن تا 850/374 تن (بي‌سابقه از سال 1994)، افزايش قيمت قراردادهاي فرآوري و پالايش مس في‌مابين شركت معدني Freeport و شركت ذوب مس ميتسوبيشي ژاپن تا 75 دلار و 5/7 سنت كه 70 درصد رشد از قيمت‌هاي سال قبل داشته و نشان‌دهنده وجود مازاد كنسانتره در بازار است، اعلام افزايش 32 درصدي توليد مس شركت First Quantum تا 334 هزار تن در 08 به علت افزايش توليد در معدن Frontier زامبيا، افت قيمت نفت خام، اعلام كاهش 1/5 درصدي واردات مس چين در 08 در برابر 07، نگراني از تصميم چين براي توقف ذخيره‌سازي دولتي. (9 ژانويه افزايش به علت احتمال اجرايي شدن بسته مالي 800 ميليارد دلاري آمريكا و افت بيكاران اين كشور)
  
   3ـ (14 تا 19 ژانويه افزايش) توقف توليدات و تعويق طرح‌ها به علت ركود از جمله: تصميم ميتسوبيشي براي كاهش 10 درصدي توليد از فوريه ـ اعلام Rio براي تعليق طرح 230 ميليون دلاري North Parkes استراليا ـ تعطيلي توليد در معدن Mindala زامبيا متعلق به Mopani به دليل مشكل فني ـ تعويق طرح 4/1 ميليارد دلاري Rio Blanco پرو متعلق به Zinjin چين با هدف 200 هزار تن توليد كنسانتره در سال، اعلام رشد 32 درصدي واردات مس دسامبر 08 چين نسب به نوامبر، تصميم كاهش مجدد نرخ بهره بانك‌هاي اروپايي، كاهش 3 درصدي توليد مس Rio در سه ماهه چهارم 08، افزايش 3/19 درصدي واردات كنسانتره مس دسامبر 08 چين نسبت به 07، افت 30 درصدي موجودي انبارهاي مس شانگهاي و رشد قيمت مس در اين بورس به علت نگراني خريداران از نوسانات قيمت در تعطيلات سال نو چيني، اعلام سوميتومو ژاپن براي افزايش نرخ كاهشي توليد مس خود در سه ماهه دوم 09، اعلام Jiangxi چين برترين شركت مس اين كشور مبني بر احتمال واردات مس توسط چين از ديگر كشورها براي ذخيره‌سازي. (15ژانويه كاهش به دليل افزايش 70 درصدي هزينه‌هاي قراردادي TC/RC 2009 بين BHP با واحدهاي ذوب ژاپني كه نشانه وجود مازاد كنسانتره است و رشد موجودي‌ها)
  
   4ـ (20 تا 23 ژانويه كاهش) تقويت دلار، ادامه نگراني از كمبود تقاضا، رشد غيرمنتظره يك شبه تعداد بيكاران آمريكا، افزايش موجودي‌ها، رشد 7 درصدي سالانه اقتصاد چين در سه ماهه پاياني 08 (كمترين در يك دهه و كمتر از 9 درصد رشد سه ماهه سوم 08)، ريزش 8 هزار نفري مشاغل معادن مس شيلي توسط BHP، افزايش اخبار عقد قراردادهاي TC/RC با 70 درصد افزايش بين پالايشگاه‌ها و معادن.
  
   5 ـ (26 تا 27 ژانويه افزايش) دوبرابر شدن واردات كاتد چين در دسامبر 08 تا 527/211 تن در پي آربيتراژ قيمتي، تصميم BHP براي تعويق توسعه فاز 5 معدن Escondida (بزرگترين معدن خصوصي جهان) براي حداقل 8 ماه و اعلام كاهش توليدات برخي شركت‌هاي بزرگ.
  
   6ـ (28 تا 30 ژانويه كاهش) ادامه ترس از كمبود تقاضا، ادامه رشد موجودي‌ها، افت توليد صنعتي ژاپن در دسامبر 08، برآورد افت 4/5 درصدي رشد اقتصادي آمريكا طي سه ماهه پاياني 08 (كمترين در 24 سال).
  
   7ـ (2 تا 9 فوريه افزايش) آمار مناسب اقتصاد كلان آمريكا و چين، اعلام توليدكنندگان مختلف مبني بر افت توليدات 08 و كاهش برنامه توليد 09 از جمله: Xstrata 3.45 درصد كاهش توليد 08 تا 5/952 هزار تن ـ معدن Escondida (متعلق به BHP و Rio ) 15.4 درصد كاهش توليد در 08 به علت افت گريد و مشكلات فني، احتمال افزايش خريد خارجي فلزات چين و افزايش ذخيره مس چين تا يك ميليون تن.
  
   8 ـ (10 تا 20 فوريه كاهش) رشد موجودي‌ها تا 675/516 تن و ادامه نگراني از كمبود تقاضا، تقويت دلار، كاهش 19 درصدي واردات ژانويه چين در برابر دسامبر، افت ارزش بازار بورس اروپا و آمريكا به كمترين در 6 سال به علت نگراني از ملي شدن بانك‌ها، اعلام زيان شركت‌هاي عمده مسي جهان در 08، كاهش قراردادهاي پريميوم حمل كاتد ژاپن به چين در 09 (32 درصد افت از 08)، آمار اقتصاد كلان نامناسب آمريكا، ژاپن و اروپا،، افت سوددهي نوردكاران مسي برتر ژاپن در 9 ماهه سال مالي 08ـ09، اعلام مازاد 329 هزار تني بازار كاتد مسي در 08 در برابر 119 هزار تن كمبود 07 توسط WBMS. (19 فوريه افزايش به دليل تضعيف دلار و افزايش شاخص حمل دريايي بالتيك)
  
   9ـ (23 تا 26 فوريه افزايش) تضعيف دلار، افزايش قيمت نفت، افت موجودي بورس شانگهاي، رشد سالانه 41 درصدي واردات مس ژانويه چين در ژانويه با وجود افت ماهيانه واردات از دسامبر، بهبود بازار سهام، اظهار اوباما مبني بر عدم ملي شدن بانك‌ها.
  
   10ـ (27 فوريه تا 2 مارس كاهش) تقويت دلار، آمار ضعيف رشد اقتصادي آمريكا و توليد صنعتي ژاپن، افت فروش ملك در آمريكا طي ژانويه، اعلام Oz مبني بر آغاز بهره‌برداري از طرح 15/1 ميليارد دلاري Prominent Hill استراليا (100 هزار تن مس و 70 هزار اونس طلا).
  
   11ـ (3 تا 6 مارس افزايش) تضعيف دلار، افت موجودي‌ها، افت توليد سال 08 كودلكو، افت 5/2 درصدي توليد مس ژانويه شيلي، بهبود توليد صنعتي چين براي سومين ماه پياپي، برآورد مثبت بانك Standard Chartered مبني بر رشد مصرف مس در پي اجرايي شدن بسته‌هاي مالي آمريكا و چين، اعلام افت برنامه توليد واحدهاي ذوب مس ژاپني.
  
   12ـ (10 تا 12 مارس كاهش) احتمال كاهش آربيتراژ قيمتي بين بورس چين و لندن، رشد موجودي‌ها، آمار مايوس‌كننده اقتصادي و توليدات صنعتي آمريكا، چين و اروپا، ريزش 85 نفري پرسنل معدن Olympic Dam توسط BHP.
  
   13ـ (13 تا 23 مارس افزايش) تضعيف دلار، ادامه افت موجودي‌ها و ترس از بروز كمبود در بازار مس، رشد 5/53 درصدي واردات مس چين در دو ماهه اول سال تا 283/485 تن، اظهار رئيس اداره ذخاير فدرال آمريكا مبني بر پايان ركود در سال 09، آمار مثبت ساختمان‌سازي آمريكا، اعلام ‍‍Citigroup مبني بر شانس 20 درصدي افت قيمت فلزات و سهام در 6 ماهه دوم سال به ميزان 10 درصد ديگر در برابر احتمال 60 درصدي رشد قيمت‌ها تا 30 درصد ديگر، افزايش آمار سرمايه‌گذاري، خرده‌فروشي و اعطاي وام‌هاي بانكي چين، اعلام موسسه آمار مس ICSG مبني بر رشد 8/8 درصدي ظرفيت ساخت محصولات مسي در 08 تا 7/44 ميليون تن و برآورد رشد آن تا 8/46 ميليون تن در 09 به علت بهبود تقاضا، خريد 300 هزار تن كاتد توسط اداره ذخاير چين، طرح يك تريليون دلاري كمك مالي ايالات متحده به بانك‌ها، تصميم دولت اوباما براي تخصيص 100ـ75 ميليارد دلار براي نجات سرمايه‌گذاري خصوصي.
  
   14ـ (24 تا اول آوريل كاهش) ادامه نگراني از كمبود تقاضا، تقويت دلار، كاهش آربيتراژ قيمت‌ها، افت نفت تا 51 دلار، ذخيره‌سازي پول توسط تجار پس از رشد اخير قيمت‌هاي مس، رشد موجودي‌ها، ركود بازار بورس پس از اعلام اسپانيا براي نياز به كمك مالي، رشد 5/6 درصدي منفي اقتصاد آمريكا در سه ماهه چهارم 08، برآورد ICSG مبني بر رشد سالانه 21 درصدي توليد معدني مس جهان تا 2012 و افزايش توليد كنسانتره، اعلام Lundin مبني بر توليد نخستين كاتد در طرح Tenke Fungurum (15 هزار تن كاتد در سال). كاهش 10 درصدي برآورد قيمت مس 2010 توسط بانك Macquarie. 26 مارس افزايش به دليل انتشارآمار مثبت اقتصاد كلان آمريكا و افزايش فروش خانه در اين كشور)
  
  
   سه ماهه دوم 2009
  
   1ـ (2 تا 16 آوريل افزايش) تضعيف دلار، توافق سران گروه G20 براي يافتن راه‌حل خروج از بحران، رشد شاخص‌هاي اقتصادي و توليدي كلان آمريكا، اعلام شركت Southern Copper مبني بر تعطيلي معدن مس Cananea مكزيك به علت اعتصاب با توليد 200 هزار تن مس در سال، رشد شاخص مديران خريد و توليد صنعتي مارس چين، افت موجودي‌ها تا 150/502 تن و افزايش اسناد باطله خروج از انبارهاي مس، اظهار رضايت شركت‌هاي مسي از بازار در كنفرانس CRU، ركورد جديد واردات مس كار نشده چين در مارس تا 957/374 تن، اعلام افت 45 درصدي سالانه توليد Escondida در سه ماهه اول سال تا 400/156 تن به دليل افت گريد سنگ، آتش‌سوزي در معدن El Tenient شيلي (بزرگترين معدن زيرزميني جهان). (7 و 8 آوريل كاهش به دليل كاهش آمار مشاغل آمريكا، تقويت دلار و نگراني عمومي از افت تقاضاي آني)
  
   2ـ (17 تا 28 آوريل كاهش) تقويت دلار، آمار نامناسب رشد اقتصادي چين در سه ماهه اول سال (1/6 درصد در برابر 10 درصد سه ماهه چهارم 08)، افت قيمت نفت، افت شديد آمار ساخت و ساز آمريكا، انتشار گزارش موسسه بين‌المللي پول مبني بر زيان 4 تريليون دلاري موسسات مالي جهان طي ركود اقتصادي، بهره‌برداري از بزرگترين معدن روباز مس آفريقا به نام Lumwana در زامبيا (140 هزار تن توليد كنسانتره در سال)، اعلام شيلي براي سرمايه‌گذاري 3/30 ميليارد دلاري براي طرح‌هاي مس و طلا تا 2013 (51 درصد توسط كودلكو) با هدف رشد توليد شيلي تا 3/6 ميليون تن در 2015 (19 درصد رشد از 08)، تصميم صنايع كابل هيتاچي ژاپن براي كاهش 7 درصدي توليد محصولات نورد مسي در سال مالي 09 به دليل افت تقاضا و افت 60 درصدي توليد محصولات نورد مسي ژاپن در مارس، اعلام مازاد 112 هزار تني بازارهاي مس در دو ماه اول سال در برابر 109 هزار تن كمبود دوره مشابه 08 توسط WBMS. (22 و 23 آوريل افزايش به دليل تضعيف دلار، احتمال خريد خارجي 400 هزار تن مس توسط چين، رشد سالانه 140 درصدي واردات مس ماه مارس چين)
  
   3ـ (29 آوريل تا 7 مي‌افزايش) تضعيف دلار، افت موجودي‌ها و افزايش اسناد باطله خروج از انبارهاي مس، آربيتراژ قيمتي بين بورس‌ها، بالا بودن پريميوم حمل، بهبود شاخص‌هاي اقتصاد كلان آمريكا از جمله شاخص اطمينان مشتريان و آمار مشاغل بخش خصوصي.
  
   4ـ (8 تا 14 مي‌كاهش) نگراني از افت تقاضاي چين و افت شاخص بازارهاي بورس، افت نفت، افزايش 20 درصدي ذخاير كودلكو با كشف ذخيره جديد Andina، برآورد منفي ‍Citigroup از قيمت مس در نيمه دوم 09، برآورد افت مصرف 09 چين توسط CRU، كاهش آمار خرده‌فروشي آمريكا در آوريل كه 70 درصد درآمد كشور را تشكيل مي‌دهد، كاهش رشد صنعتي چين در مارس، افت اسناد باطله خروج از انبارها، افزايش بيكاران حقوق بگير دولتي آمريكا در آوريل، افزايش 17 درصدي توليد مس زامبيا تا 185/167 تن، برآورد نامطمئن Anglo American و Rio از بازار در كوتاه مدت. (12 مي‌افزايش به دليل تضعيف دلار، ركورد واردات آوريل چين، برآورد مثبت BHP از بازار)
  
   5 ـ (15 تا 19 مي‌افزايش) بهبود بازارهاي سهام در پي افزايش فروش دومين بنگاه ملكي آمريكا، آربيتراژ قيمت‌ها، افت موجودي‌ها تا 350 هزار تن، اظهارات مثبت رئيس اداره ذخاير فدرال آمريكا از بازار.
  
   6 ـ (20 تا 21 مي‌كاهش) انتشار آمار نامناسب اقتصادي فروش ملك آمريكا، كاهش بي سابقه رشد اقتصادي آلمان و ژاپن در سه ماهه اول سال، كاهش برآورد رشد اقتصاد آمريكا، كاهش پريميوم حمل كاتد به چين، امضا قرارداد فاينانس يك ميليارد دلار از كل سرمايه 3/2 ميليارد دلاري توسعه Esperanza آنتوفاگاستا (191 هزار تن مس از 2015)، افزايش برآورد محتوي مس معدن بزرگ Prominent Hill استراليا (32 درصد تا 245 هزار تن مس در سال)، اعلام ICSG مبني بر مازاد 86 هزار تني بازار مس فوريه در برابر 95 هزار تن كمبود فوريه 08 و اعلام WBMS مبني بر مازاد 180 هزار تني سه ماهه اول سال در برابر كمبود 95 هزار تني سه ماهه اول 08، اعلام Konkola زامبيا براي دو برابر كردن توليد تا 305 هزار تن در 09.
  
   7ـ (22 مي‌‌تا 2 ژوئن افزايش) تضعيف دلار، ادامه افت موجودي‌ها تا 075/336 تن، تلاش چين براي ذخيره‌سازي به علت آربيتراژ قيمتي، افزايش 30 درصدي توليد محصولات نورد مسي ژاپن در آوريل در پي بهبود تقاضا، آمار مثبت اقتصادي آمريكا در ماه مي‌‌شامل فروش كالا ـ املاك و مشاغل، رشد شاخص مديران خريد چين تا 5/53 (سومين ماه بهبود)، اظهار Macquarie مبني بر احنمال بروز كمبود شديد طي چند سال آتي و نياز جدي به اجراي طرح‌هاي جديد.
  
   8 ـ (3 تا 4 ژوئن كاهش) تقويت دلار، آمار نااميدكننده اقتصاد و مشاغل آمريكا در ماه مي، اظهار BHP مبني بر كند بودن بهبود.
  
   9ـ (5 ژوئن تا 11 ژوئن افزايش) تضعيف دلار، افت موجودي‌ها تا 293 تن، ركورد جديد واردات مس ماه مي‌‌چين با 258 درصد رشد، افت بيكاران حقوق بگير آمريكا براي سومين هفته پياپي، برآورد مثبت JP Morgan از تقاضاي مس چين در سه ماهه چهارم سال، احتمال ادغام كامل BHP و Rio، افزايش قيمت نفت، بهبود چشم‌انداز تقاضا، افت موجودي‌ها تا 293 هزار تن، بهبود ماهانه رشد صنعتي چين. (8 ژوئن كاهش به دليل تقويت دلار، افزايش 10 درصدي نرخ بيكاري آمريكا)
  
   10ـ (12 تا 23 ژوئن كاهش) تقويت دلار، افت شديدتر از چند ماه گذشته توليد صنعتي آمريكا در ژوئن و كاهش اسناد باطله خروج از انبارها، ترديد Rio در بهبود بازار، اعلام مازاد 133 هزار تني بازار در 4 ماهه اول سال در برابر 161 هزار تن كمبود (دوره مشابه 08) توسط WBMS، افت 70 درصدي هزينه‌هاي TC/RC نقدي از ژانويه تا 25 دلار و 5/2 سنت، تصميم كاهش توليد 32 درصد توليد محصولات مسي ژاپن در نيمه اول سال، اعلام افزايش توليد معدن Collahuasi تا يك ميليون تن در 2015، افت شديد واردات مس آوريل آمريكا، احتمال پايان ذخيره‌سازي فلزات چين در پي ركورد اخير واردات و كاهش آربيتراژ. (19 ژوئن افزايش به دليل تضعيف دلار و افت موجودي‌ها)
  
   11ـ (24 تا 30 ژوئن افزايش ) تضعيف دلار، احتمال تثبيت نرخ بهره توسط بانك آمريكا، اميد به بهبود، افت موجودي‌ها، پيش‌بيني OECD مبني بر رشد 7/0 درصدي اقتصاد 30 عضو اين سازمان در 2010، بهبود شاخص‌هاي اقتصادي آمريكا و اروپا در ژوئن، افزايش توليد صنعتي ژاپن، تعليق توليد در واحد ذوب Nchanga زامبيا به دليل نقص فني، اعلام كمبود 50 هزار تني بازارهاي مس جهان در مارس توسط ICSG، بهبود سالانه نرخ توليد محصولات نورد مسي ژاپن در مي.
  
   ادامه دارد ...
   تهيه‌كننده: پانته‌آ گرامي‌شعار، كارشناس دفتر فلزات غيرآهني